Lịch Vạn Niên › Ngày lễ

Lễ Phật Đản

• ngày 15 tháng 4 âm lịch
• Việt Nam

Lễ Phật Đản là ngày kỷ niệm Đức Phật Thích Ca đản sinh. Ở Việt Nam, Giáo hội Phật giáo tổ chức lễ trong khoảng mùng 8 đến 15 tháng 4 âm lịch, với lễ chính vào ngày rằm.

Các năm tới

Nguồn gốc

"Phật Đản" nghĩa là ngày sinh của Đức Phật. Theo truyền thống Phật giáo, Thái tử Tất-đạt-đa Cồ-đàm, sau này là Đức Phật Thích Ca Mâu Ni, sinh ra tại vườn Lâm-tì-ni (Lumbini), nay thuộc Nepal. Ngày lễ còn được biết đến rộng rãi trên thế giới với tên gọi Vesak, bắt nguồn từ tên một tháng trong lịch Ấn Độ, thường tương ứng khoảng tháng 4 – tháng 5 dương lịch.

Các truyền thống Phật giáo có cách hiểu và ngày tổ chức khác nhau. Với Phật giáo Bắc tông, đây là ngày kỷ niệm Đức Phật đản sinh, thường vào mùng 8 tháng 4 âm lịch. Với Phật giáo Nam tông và Tạng truyền, đây là ngày "Tam hợp", cùng lúc kỷ niệm ba sự kiện: Đức Phật đản sinh, thành đạo và nhập Niết-bàn, tổ chức vào ngày trăng tròn.

Năm 1950, Đại hội Phật giáo Thế giới lần đầu tiên tại Colombo (Sri Lanka) thống nhất lấy ngày rằm tháng Tư làm ngày Phật Đản quốc tế. Năm 1999, Đại hội đồng Liên Hợp Quốc công nhận Đại lễ Vesak là lễ hội văn hóa, tôn giáo quốc tế, được kỷ niệm hằng năm tại trụ sở và các cơ quan của Liên Hợp Quốc.

Lễ Phật Đản ở Việt Nam

Trước đây, nhiều nơi ở Việt Nam mừng Phật Đản vào mùng 8 tháng 4 âm lịch. Những năm gần đây, theo hướng dẫn của Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam, lễ được tổ chức từ mùng 8 đến 15 tháng 4 âm lịch, với lễ chính vào ngày rằm tháng Tư. Vì theo âm lịch, ngày này trên lịch dương thay đổi mỗi năm, thường rơi vào khoảng tháng 5 hoặc đầu tháng 6.

Lễ Phật Đản không phải ngày nghỉ lễ chính thức, nhưng là dịp lễ lớn, thu hút không chỉ Phật tử mà cả người dân ở nhiều nơi. Việt Nam cũng đã nhiều lần đăng cai Đại lễ Phật Đản Liên Hợp Quốc Vesak, vào các năm 2008, 2014, 2019 và 2025.

Ý nghĩa và hoạt động thường thấy

Ngày Phật Đản là dịp Phật tử hướng về Tam bảo (Phật, Pháp, Tăng), nhớ tới lời dạy về từ bi, trí tuệ và sống thiện lành. Các hoạt động thường thấy gồm:

• Trang trí chùa chiền, đường phố với cờ Phật giáo và đèn hoa sen.
• Đại lễ tại chùa với nghi thức tụng kinh, thuyết giảng và lễ tắm Phật.
• Diễu hành, rước xe hoa, chương trình văn nghệ mừng Phật Đản ở nhiều địa phương.
• Ăn chay, giữ giới, phóng sinh và làm việc thiện: tặng quà người nghèo, người già neo đơn, người bệnh.

Gợi ý cho ngày này

Nếu muốn đi chùa dịp Phật Đản, hãy ăn mặc kín đáo, giữ trật tự và làm theo hướng dẫn của nhà chùa trong các nghi lễ. Gia đình có thể cùng ăn một bữa chay, tham gia một hoạt động thiện nguyện hoặc đơn giản là dành thời gian sống chậm, nói lời tử tế với mọi người xung quanh. Lời chúc gợi ý: "Mừng Phật Đản, chúc quý vị và gia đình thân tâm an lạc, vạn sự cát tường."

Tìm hiểu thêm: Lễ Phật Đản trên Wikipedia