Lịch Vạn Niên › Ngày lễ

Ngày Cách mạng Tháng Tám

• ngày 19/8 dương lịch hằng năm
• Việt Nam

Ngày 19 tháng 8 hằng năm là ngày kỷ niệm Cách mạng Tháng Tám năm 1945, khi Mặt trận Việt Minh giành chính quyền tại Hà Nội. Chỉ ít ngày sau đó, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời vào ngày 2 tháng 9.

Các năm tới

Bối cảnh

Trong Chiến tranh thế giới thứ hai, từ năm 1940, quân đội Nhật Bản có mặt ở Đông Dương. Tháng 5 năm 1941, các lực lượng yêu nước do Nguyễn Ái Quốc (Hồ Chí Minh) đứng đầu thành lập Việt Nam Độc lập Đồng minh, gọi tắt là Việt Minh, và xây dựng căn cứ ở vùng biên giới phía Bắc.

Những năm cuối chiến tranh, đời sống người dân vô cùng khó khăn, đặc biệt là nạn đói khủng khiếp năm 1944–1945 ở miền Bắc. Tháng 8 năm 1945, Nhật Bản tuyên bố đầu hàng phe Đồng Minh. Ngày 13 tháng 8, hội nghị toàn quốc họp tại Tân Trào (Tuyên Quang) nhận định thời cơ tổng khởi nghĩa đã đến và thành lập Ủy ban Khởi nghĩa toàn quốc.

Diễn biến chính

• Ngày 19 tháng 8: hàng chục vạn người dân Hà Nội và các vùng lân cận kéo về quảng trường Nhà hát Lớn dự cuộc mít tinh lớn; Việt Minh tuyên bố tổng khởi nghĩa và giành chính quyền ở Hà Nội.
• Ngày 23 tháng 8: khởi nghĩa thắng lợi ở Huế.
• Ngày 25 tháng 8: Việt Minh giành chính quyền ở Sài Gòn.
• Cuối tháng 8: chính quyền Việt Minh được thiết lập ở hầu hết các tỉnh; vua Bảo Đại tuyên bố thoái vị tại Huế, chấm dứt chế độ quân chủ ở Việt Nam.

Việc chuyển giao quyền lực ở nhiều nơi diễn ra tương đối ít đổ máu. Ngày 2 tháng 9 năm 1945, tại Quảng trường Ba Đình, Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc bản Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Ý nghĩa

Cách mạng Tháng Tám là một dấu mốc lớn của lịch sử Việt Nam hiện đại: chấm dứt chế độ quân chủ tồn tại hàng nghìn năm và mở đường cho sự ra đời của một nhà nước mới, dẫn tới cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên trên cả nước năm 1946. Ngày 19/8 vì vậy thường được nhắc đến cùng với ngày Quốc khánh 2/9.

Ngày 19/8 cũng là ngày truyền thống của lực lượng Công an nhân dân Việt Nam, vì lực lượng này hình thành ngay sau khi giành chính quyền năm 1945.

Hoạt động thường thấy

• Các địa phương treo cờ, tổ chức mít tinh, triển lãm, chương trình văn nghệ kỷ niệm, nhất là vào các năm chẵn.
• Nhiều người đến thăm các di tích gắn với sự kiện như Tân Trào (Tuyên Quang), Nhà hát Lớn và Quảng trường Ba Đình (Hà Nội).
• Ngành công an tổ chức các hoạt động nhân ngày truyền thống.

Gợi ý cho ngày này

• Ngày 19/8 không phải ngày nghỉ lễ; nghỉ lễ Quốc khánh rơi vào dịp 2/9.
• Có thể cùng con tìm hiểu lịch sử qua sách, phim tài liệu hoặc tham quan bảo tàng.
• Nếu có người thân trong ngành công an, đây là dịp gửi lời chúc mừng ngày truyền thống.

Tìm hiểu thêm: Ngày Cách mạng Tháng Tám trên Wikipedia